Θα ξεκινήσω λοιπόν με θεωρητικές σκέψεις που αναπηδούσαν στο μυαλό μου καθως παρακολουθούσα την κωμωδία αυτή του ΧΑΡΗ ΡΩΜΑ με τον «ιντριγκαδόρικο» τίτλο «Η ΠΡΙΓΚΙΠΙΣΣΑ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΣΑΡΑΝΤΑ». Στο θέατρο «Κόρονετ», στο εκ νέου θεατρικό Παγκράτι..

Κι οι σκέψεις είχαν να κάνουν με το είδος. Με τις αντιδράσεις των θεατών, όπου σε ια κωμωδία, θες δεν θες, παρακολουθείς και τους γυρω σου. Κι οι σκέψεις ξεκινούσαν από μια υποκειμενική αφετηρία για να φύγουν στην πορεία και να γίνουν θεωρητικές.

Η υποκειμενική αφετηρία ήταν η κούραση, ένα βράδυ Παρασκευής, την περίοδο με το πολύ τρέξιμο καθώς ετοιμάζαμε το βιβλίο «ΟΣΚΑΡ» με τις Εκδόσεις «Πεδίο» αλλά και μετά , που το βιβλίο κυκλοφόρησε,  έτρεχαν παράλληλα κι οι άλλες υποχρεωσεις περι κριτικών αφιερωμάτων κλπ, χρόνος δεν υπήρχε, αλλά ένα βραδυ θέλησα να κάνω ένα διάλειμμα, , θέλησα να πάω στο θέατρο. Πήγα σε αυτή την κωμωδία. Μυαλό πολύ από την κούραση δεν υπήρχε, για σκέψεις, προβληματισμούς, συμμετοχή σε ένα έργο ιδεών και θέσεων. Από την άλλη, τι είναι αυτό που σου παίρνει το μυαλό; Ένα δράμα ή μια κωμωδία;

Το δράμα μεσα από τις περιόδους της Ιστορίας έχει αποδείξει ότι είναι αυτό που λυτρώνει σε βάθος, ότι είναι αυτό που σε καθαρίζει. Το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου ήταν για μένα ενα αντικείμενο μελέτης πανω σε αυτό τον προβληματισμό, γύρω από την Ελλάδα και την Ιταλία. Ο κόσμος διάλεξε δράματα με το τέλος του Πολέμου, θέλησε να «καθαριστεί». Διαλεξε δράματα στα οποία σπάραξε. Κι αν δει κανείς τα εισιτήρια , δεν θα το πιστέψει. ‘Η φωτογραφίες από ουρές. Στην Ελλάδα πρώτα το «Χαμένοι άγγελοι» , αν και του Τσιφόρου, ένα δράμα καθαρό χωρίς ίχνος κωμικού στοιχείου, στη «Φίνος Φιλμ» με τη Σμαρούλα Γιούλη, τελευταία σαιζόν του εμφυλιου, 1948-49, και τον επόμενο ακριβως χρόνο, τον «Μεθύστακα» του Τζαβελα με τον Ορέστη Μακρή και τις συστάσεις περιττές. Ο κόσμος κυριολεκτικά πλάνταξε. Είχε ανάγκη να κλάψει και να εκτονωθεί.

Στην Ιταλία αντίστοιχα Η οποία πέρασε τα δικά της πάνδεινα. Με τι καθαρίστηκαν οι Ιταλοί, με τη είσοδο στη  Ειρήνη; Ποια ήταν τα μεγαλα εισπρακτικά τους; Δυο δράματα που σε γονάτιζαν. Το ένα ήταν «Τα παιδιά της αμαρτίας» (I figli di nessuno) του Ραφαέλο Ματαράτσο με την ΥΒόν Σανσόν και τον Αμεντέο Νατσάρι, ένα δράμα  συνταρακτικό, από εκείνα που δεν φοβούνται οι Ιταλοί, η χάρη του οποίυ έφτασε και στην Ελλάδα και παιζόταν επί χρονια, επαναλαμβανόμενο σε θερινά συνοικιακά, τα οποία πρωτίστως έπαιζαν μόνο ελληνικές ταινίες ,απέφευγαν τις ξενες. Ο σπαραγμός του έφτασε ως εδώ, ήταν οικείος. Και βεβαια το άλλο για το οποίο επίσης δεν χρειάζονται συστάσεις είναι «Ο κλέφτης των ποδηλάτων» του Βιττόριο Ντε Σίκα σε σενάριο Τσέζαρε Ζαβατίνι, , βάλτε και τα συμπαρομαρτούντα των μεν και των δε, και θα καταλάβετε ποια ήταν η αναγκαιότητα του δράματος

Κι η κωμωδία; ΤΙ κάνει σε αυτές τις περιπτώσεις όταν ο κόσμος είναι ζορισμένος; Η κωμωδία εκείνη τη στιγμή διασκεδάζει πρόσκαιρα  , όταν όμως τελειώνει , ο άνθρωπος επιστρέφει στα αλυτα θεματα.

Κάνει όμως και κάτι άλλο η κωμωδία και σε αυτό θα σταθώ, και συγχωρέστε το μακρύ πρόλογο αλλά θα το καταλάβετε. Τι κάνει η Κωμωδία; ΞΕΚΟΥΡΑΖΕΙ!!!!!!!!!!!!!!!!

Ισως εκείνη τη στιγμή να μη σε «καθαρίζει», ίσως να μη σου προσφερει την εκτόνωση που σου χαριζει ένα ξεσπασμα, σου προσφερει όμως το ξέσκασμα. Αυτο που εχει αναγκη ο οργανισμός στη μεγαλη κούραση, στο πήξιμο. Διότι σκοπος της κμωδίας, πρώτος και βασικός, είναι να κάνει το θεατή να γελάσει.

Εχω κάνει μελέτη πάνω σε αυτό το θέμα, έχω αναπτύξει και μια προσωπική θεωρία, πως κανένα έργο, είτε κινηματογραφικό είτε θεατρικό, αν το δείς στην ‘ωρα του, στην καταλληλη στιγμή, στη στιγμη που το εχεις πραγματικά αναγκη, τότε σημαίνει πως επιτέλεσε ένα σκοπό.

Αυτό ακριβως είναι η κωμωδία του ΧΑΡΗ ΡΩΜΑ «Η ΠΡΙΓΚΙΠΙΣΣΑ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΣΑΡΑΝΤΑ», μια κωμωδία που έρχεται να σου προσφερει ξέσκασμα και να σου παρει το κάματο της μερας .

Βέβαια, αν δεν είναι αναλογη η διαθεση σου, τότε όλα αυτά μπορεί να μην ισχυσουν, να σου τινάξει τη θεωρία στον αερα. Τότε, όμως, δεν φταίει αυτή, εσύ ο θεατης είχες κάνει λάθος επιλογή , δεν ήξερες περί τίνος προκειται ή δεν είχες μετρήσει σωστά τη διάθεση εκείνης της νύχτας.

Η κωμωδία λοιπόν του Ρώμα, με τον ερεθιστικό για την περιέργεια τίτλο, είναι κωμωδία που βασίζεται στην υποδιαίρεση της φαρσας. Μια φάρσα όμως σαν κι εκείνες του Ράυ Κούνεϋ της αγγλικής σχολής ή και του Ζωρζ Φεντω, στο θέμα των παρεξηγήσεων, της γαλλικής.

Τα εξωφρενικά που συμβαίνουν επί Σκηνής είναι απολύτως λογικά στις μεταξύ τους συνδέσεις κι είναι εφτά πρόσωπα που από αλλού ξεκινάνε, αλλού καταλήγουν και πως να μην καταλήξουν με αυτά που τους συμβαίνουν ή τα προκαλούν κι οι ίδιοι που είναι κι η κύρια πηγη της κωμωδίας. Ενας εκδότης, αρκετά..μουρντάρης, παντρεμένος με γυναίκα αλβανικής καταγωγής, και λίγο απατεωνάκος, πείθει ένα ψωνισμένο με τη μοναρχία και τα συμπαρομαρτούντα της, φιλέλληνα Εγγλέζο επενδυτή ότι η γυναίκα του είναι έκπτωτη  πριγκίπισσα των Αγίων Σαράντα, όπως λέμε..Δουκισσα της Υόρκης..Κι ότι ήταν θυμα των αντιμοναρχικών κι όχι μόνο,  εκκαθαρίσεων του Εμβέρ Χότζα,  και περιμένει να επιστρέψει στο αξίωμα  της, ίσως και στο θρόνο της, αν τυχόν….. Ο ψωνισμένος «Σερ» πείθεται αλλά υπαρχουν γυρω τους κι άλλα πρόσωπα, που δεν ηταν μέρος της ίντριγκας και της εξαπάτησης. Και ξαφνικά θα βρεθούν  αναμεσα σε μια δίνη παρεξηγήσεων, η οποία στροβιλίζει.

Η κωμωδία για να λειτουργήσει, πόσο μάλλον η φαρσα, αυτό που θέλει καταρχάς, είναι ρυθμό. Από τη στιγμή που θα βγει ο πρώτος ηθοποιός στη Σκηνή, πρέπει να το στησει έτσι, με ένα τρόπο λόγου, με μια συμπεριφορά ταχύτητας, ώστε να φτιάχνει κλίμα για τους επομενους, αυτούς που θα προϋπαντήσει ή θα υποδεχθεί κι ο ένας με τη σειρά του να βάζει τον επόμενο σε αυτή την περιδίνηση. Αν η κωμωδία χάσει το ρυθμό της, αν δηλαδή οι ηθοποιοί χασουν το ρυθμό της Σκηνής, τότε πήγαν όλα στράφι. Εδώ ο Χάρης Ρώμας συγγραφικά ανανεωμένος  με κέφι σε αυτό που έγραφε, το μετέδωσε και στο θίασο κι όλοι , ο καθενας κι η κάθε μία, με τον τρόπο τους, ήταν στη δί νη του ρυθμού. Προσέξτε, μιλάω για ρυθμό, όχι για παραλήρημα που να ζαλίζει το θεατή. Ανανεωμένος λοιπόν κι ο Ρώμας , ξέροντας κι από αγγλικές φάρσες και πως πρέπει να παιχθούν, το μετεδωσε κι ο θίασος του παραστάθηκε, υπάκουσε. Η ΑΒΑ ΓΑΛΑΝΠΟΥΛΟΥ του ηταν  πολύ χρήσιμη διότι εχει και τον τρόπο και την πείρα, η ΣΟΦΙΑ ΠΑΥΛΙΔΟΥ κραταγε το μετρο για να μη  ξεφύγουν, ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΜΟΥΤΖΑΣ το μαθαίνει το είδος και ψάχνει τρόπους να λυθεί, σε κάποια σημεία το βρίσκει, σε κάποια άλλα θα το δουλέψει στα επόμενα,  στο συντονισμό γκριμάτσας και σώματος στο να μην προδίδεται απειρία , ο ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ κι η ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΥ είχαν τη χαρη των ανταποκρινόμενων και θα σταθώ στον ΜΙΧΑΛΗ ΙΑΤΡΟΠΟΥΛΟ, στον οποίο ο Χάρης Ρώμας έκανε ένα «δώρο» με αυτό το ρόλο διότι προφανώς κάτι «είδε». Ο Μιχαλης Ιατρόπουλος εδώ γίνεται κωμικός.  Και δεν θυμάμαι να τον είχα ξαναδει σε κωμωδία. Κι είδα, με ένα τρόπο που να μη φαίνεται, να κάνει χάζι το «μπρουτάλ» στερεότυπο και παλικαρίσια, με γενναιότητα, να παίζει κωμωδία με τα βαρια χαρακτηριστικά του. Χωρίς να χανει τίποτε από την προσωπικότητα του, να της δίνει όμως και μια άλλη προοπτική. Το θέμα της κωμωδία να το κοιτάξει, διότι στα ματια μου φάνηκε σαν ένα δρόμος που του ανοίγεται για την διεύρυνση των ορίων του. Από τους συνεργάτες τα σκηνικά κυριως (ΛΑΜΠΡΙΝΗ ΚΑΡΔΑΡΑ) κι οι φωτισμοί (ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΘΑΝΑΣΟΥΛΑ) μετέφεραν την ευεξία που συμβάλλει κι αυτή στην ξεκούραση. Και τα ντυσίματα τους (ΣΟΦΙΑ ΔΡΙΤΣΕΛΑ,ΧΑΡΑ ΜΠΟΤΣΙΒΑΛΗ) έδειχναν ότι όλοι είχαν κινηθεί προς αυτό που ειπα πιο πάνω περί κωμωδιας, να είναι μια παρασταση ξεκούρασης.