Το ένα είναι ο θρίαμβος της «Συναισθηματικής αξίας» κι οι χαμένοι γυρω της

Το δεύτερο είναι η μελέτη της έννοιας casting, που φετος, ταυτοχρόνως με τα Oscar αθλοθετήθηκε και στα Ευρωπαϊκα ως βραβείο

Το τρίτο αφορά στο καθώς ακαδημαϊκο, που συνταιριάζει με το πρωτο που θα αναφέρω κι έχει να κάνειμε το άπλωμα της αναγνώρισης κι αξιολόγησης των επιμέρους κι όχι από ένα ειδικό-εκπρόσωπο του κάθε κλάδου ο οποίος να δίνει το βραβείο εξ ονόματος όχι του ατόμου του αλλά της Ακαδημίας. Αυτό ήταν πολύ αναχρονιστικό ,ευτυχώς πήρε τέλος

Πάμε λοιπόν στο πρώτο, στη «ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΑΞΙΑ» του ΓΙΟΑΚΙΝ ΤΡΙΕΡ . Την ταινία που προσπέρασαν οι Κάνες για να βραβεύσουν το φιλμ του Τζαφαρ Παναχί «Ένα απλό ατύχημα», να δωσουν εκεί το «Χρυσό Φοίνικα» και στην «Συναισθηματικη αξία» , το δευτερο βραβείο , το «Grand Prix».

Η Ευρωπαϊκή Ακαδημία, προς τιμήν της, έδειξε σημάδια ωρίμασης ως Ακαδημία, ξέφυγε από τα φεστιβαλικά απομεινάρια του παρελθόντος, που έτσι κι αλλιώς όλο και λιγόστευαν καθώς τα χρόνια περνούσαν, και διαχώρισε τα πράγματα. Ναι, τίμησε τον Τζαφαρ Παναχί ως ταλαιπωρημένο Ιρανό, τον ανεβασε στο podium να μιλήσει για το βασανισμένο λαό του Ιράν και τα όσα συμβαίνουν εκεί, όχι όμως και την ταινία του.

Διότι αυτό που προσπαθω χρόνια τωρα να εξηγήσω κι εξηγώ είναι πως οι Ακαδημίες, στη φιλοσοφία τους, είναι Εργοκντρικές. Είναι οι αριστοτελικές καταβολές. Βραβεύουν επιτεύγματα κι όχι πρόσωπα. Το πρόσωπο το βραβεύεις με τιμητικό έπαθλο ως αναγνώριση καριέρας. Φετος για παραδειγμα είχαμε τη ΛΙΒ ΟΥΛΜΑΝ. Δεν  βραβευεις τον Παναχί αλλά την ταινια ή τη σκηνοθεσία του Παναχί. Αυτά τα διδάχτηκα πολύ καλά στην Αμερική κι είναι αυτά που διάβαζαν και με ζήτησαν και στην Ακαδημία στην Ευρώπη- επί προεδρίας  ΒΙΜ ΒΕΝΤΕΡΣ με πολύ τιμητική αιτιολογηση στο πρόσωπο μου.

Τη »ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΑΞΙΑ» ψηφισαν οι Ευρωπαίοι κινηματογραφιστές όλων των κλάδων και ειδικοτήτων, αυτήν είδαν ως ταινία που ξεχώριζε από το σύνολο της Ευρωπαϊκής Παραγωγής. Και την βραβευσαν ως ΚΑΛΥΤΕΡΗ ΤΑΙΝΙΑ, ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ, ΣΕΝΑΡΙΟ (συνεργασία του σκηνοθετη Τριερ με τον μόνιμο συνεργατη του και σπουδαίο σεναριογραφο ΕΣΚΙΛ ΒΟΓΚΤ, με τον οποίο εχουν φτιάξει εκπληκτικό δίδυμο), ΑΝΔΡΙΚΗ ΕΡΜΗΝΕΙΑ (ΣΤΕΛΑΝ ΣΚΑΡΣΓΚΑΡΝΤ), ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΕΡΜΗΝΕΙΑ (ΡΕΝΑΤΕ ΡΕΙΣΒΕ) και ΜΟΥΣΙΚΗ (ΧΑΝΙΑ ΡΑΝΙ)

Θα χρησιμοποιήσω τη ΜΟΥΣΙΚΗ για να κάνω συνδεση με το επομενο, το Νο 2 σημαντικό της φετινής απονομής, που γραφω στον πρόλογο. Κι είναι τα επιμέρους βραβεία, αυτα που τα λένε «τεχνικά» και δεν είναι τεχνικά, είναι ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΟΤΑΤΑ. Καλλιτέχνες είναι οι ηχολήπτες των ταινιών, δεν είναι ο ηλεκτρολόγος που τον φωνάξαμε να ελέγξει το «ρελέ», καλλιτέχνες είναι οι ενδυματολογοι κι όχι ραφτης η μοδίστρα που τους πήγαμε το ρούχα για μεταποίηση ή το ύφασμα για να μας ράψει.

Ξεκινω λοιπόν από τη ΜΟΥΣΙΚΗ επειδή κάθε χρόνο στα οσκαρικα αφιερωματα γραφω περί του τι ενίαι η κινηματογραφική μουσική ότι είαι για να «βλέπεται» κι όχι για να «ακούγεται» απλώς,ότι τα κριτήρια για αυτήν είναι πρωτίστως κινηματογραφικά κι όχι μοσικά της δισκογραφίας … κι εδώ επελεξαν μια οιυσική που συνόδευε τις ψυχολογικές διαθέσεις των ανθρώπων σε ένα εργο ΑΝΘΡΩΠΩΝ που ήταν κι ο λόγος για τον οποίο σάρωσε, ήταν μια ανατομία ανθρώπων  μεσα από εκπληκτικές επεξεργασίες κινηματογραφικού και περιεκτικού χαρακτηρα

Τα εν λόγω βραβεία, αυτά των επι μερους ειδικοτήτων, είχαν το δικό τους θριαμβευτή.

Κι αυτός ήταν το ισπανικό φιλμ «SIRAT» του ΟΛΙΒΕΡ ΛΑΣΕ (όπως προεφερεται στα γαλικιανα από όπου καταγεται ο Ισπανός σκηνοθέτης).

Το φιλμ εκπροσωπεί την Ισπανία και στο διεθνές Oscar κι εχει μπει στη λεγομενη “short list» πολλων κατηγοριων της Αμερικανικής Ακαδημίας, σχεδόν αυτων που σάρωσε στην Ευρωπαϊκή.

Η ταινία πήρε5 βραβεια: ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ (ΜΑΟΥΡΟ ΕΡΣΕ), ΣΚΗΝΟΓΡΑΦΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ (το λεγομενο production design με τα set μαζί) (ΛΑΓΙΑ ΑΤΕΚΑ)), ΗΧΟΣ (ΛΑΪΑ ΚΑΣΑΝΟΒΑΣ) και στο για πρωτη φορά απονεμόμενο , ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΗΘΟΠΟΙΩΝ (casting)( (ΝΑΝΤΙΑ ΑΘΙΜΙ, ΛΟΥΙΣ ΜΠΕΡΤΟΛΟ, ΜΑΡΙΑ ΡΟΝΤΡΙΓΚΟ), ΜΟΝΤΑΖ (ΚΡΙΣΤΟΜΠΑΛ ΦΕΡΝΑΝΤΕΘ).

Καταρχάς, για την ταινία να πούμε , όπως στα λεγόμενα «μεγαλα» η σαρωτική νίκη της «Συναισθηματικής αξίας» είχε μεγαλο ητττημένο» το «Ένα απλό ατύχημα» του Παναχί , έτσι κι εδώ, στα επι μέρους, η νίκη του “Sirat”, χτύπησε απευθείας τον Λάνθιμο, την «Βουγονια». Η οποία «ΒΟΥΓΟΝΙΑ» έφυγε μόνο με το ΒΡΑΒΕΙΟ ΜΑΚΙΓΙΑΖ-ΚΟΜΜΩΣΕΩΝ(TORSTEN BITTE).

Τι ακριβώς συνέβη με το «SIRAT»: Η Ακαδημία το βράβευσε συνολικά ως ΟΨΗ. Και μεσα σε αυτή την όψη περιλαμβάνεται φυσικά κι η σκηνοθεσία η οποία τι σκηνοθεσία είναι; Καταρχάς να δηλωσω το θέμα, είναι ενας πατερας με τον μικρό γιό του που αναζητούν την κόρη του, η οποία εξαφανίστηκε προ 5μηνου σε ένα rave party στο Μαρόκο. Σε ένα ιδιόρρυθμο πάρτυ. ΚΙ εκει έρχεται ο πατερας να αναζητήσει. Τι σκηνοθεσία κάνει ο Λάσε και πως το στήνει; Λοιπόν, η σκηνοθεσία που υιοθετεί είναι κάτι σαν κι εκείνη του Τζορτζ Μυλερ στον τελευταίο «MAD MAX» , η κινούμενη κάμερα, το κινούμενα σκηνικο, με πλαίσιο την ερημο και σκηνικους χωρους τα αυτοκίνητα , τα «βανακια» κι όλα όσα σερνουν. Η κάμερα ταξιδευει, το σκηνικό είναι κινούμενο λόγω θέματος, οι άνθρωποι  που παρεισφρέουν εκεί μεσα είναι παράταιροι κι ανενταχτοι, βάλτε τα ένα ένα κατω, κι αντιστοιχήστε τα βραβεία που έλαβε. Η κινούμενη κάμερα, ο κινούμενος ρυθμός της, το κινουμενο σκηνικο, οι ήχοι των όσων συμβαίνουν κι οι παραταιροι άνθρωποι. Κι έτσι έχασε το μοντάζ ο φιλος μας ο Μαυροψαρίδης, έτσι όμως εχασε στην «Επιλογή ρόλων» κι η «Συναισθηματική αξία» όπου ο εξαίρετος θίασος που είχε συγκεντρωθεί πιστώθηκε στη σκηνοθεσία ενώ στο “Sirat”, έγινα κομμάτι της Σκηνοθεσίας  οι άνθρωποι ου επελέγησαν και συμπληρωμα του σκηνικού. Όχι όμως και του μακιγιάζ, η δουλειά στη «Βουγονία» θεωρήθηκε πιο εξειδικευμένη.

Μάθημα λοιπόν περί «επιλογής ηθοποιών», τα διαχωριστικά όρια μεταξύ καλού θιασου κι επιλογής προσωπων που υποκαθιστουν σκηνοθεσία. Περιμένουμε το μάθημα κι από την Αμερική στα μέσα του Μάρτη.

Κλείνω , με το βραβείο στα ΚΟΣΤΟΥΜΙΑ, όπου όπως του Λάνθιμου η ταινία έφυγε μόνο με το Μακιγιαζ, έτσι κι ο «ΗΧΟΣ ΜΙΑΣ ΠΤΩΣΗΣ», που φιλοδοξούσε πολλά ερισσότερα από τη «Βουγονία», ήταν σε πολλές και μεγαλες κατηγορίες υποψήφιο κι η Γερμανία το στήριζε και με το παραπάνω και το εχει στείλει να τηνεκπροσωπήσει και στο Διεθνές Oscar, έφυγε μόνο με τα Κοστούμια, στην ΣΑΜΠΡΙΝΑ ΚΡΑΪΜΕΡ, με κοστούμια εποχής ή μάλλον…εποχών. Μια κι οι εποχές ανακατεύονται αλλά η αισθητικής τους παραμένει ενιαία.

Και σε αυτά που είπαμε περί Ακαδημαϊκης ωρίμασης: Όπως δεν ελφθη υόψη το Ιραν στην περίπτωση της ταινίας του Πανχί,έτσι δεν ελήφθη και το θέμα της Γαζας στην «Φωνη της Χιντ Ρατζαμπ», που .εχασε και τον Ηχο απο το «Sirat» διότι πολύ απλά ο ηχος στο ισπανικό φιλμ θεωρήθηκε πιο συνθετος και δυσκολος ενώ ο άλλος κατά τους κινηματογραφιστές είχε ως βαση μια ετοιμη ηχογράφηση, αν και συγκλονιστική στη χρήση της

ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΤΑ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΜΕ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ.