Pantimo
Ένα από τα πιο αποκαλυπτικά μαθήματα σεναρίου που έχω παρακολουθήσει στην Αμερική ήταν εκείνο στο οποίο μας εξηγούσαν και μας επισήμαιναν πως ο σεναριογράφος πρέπει να έχει μέσα στο σενάριο του και μία ατάκα, μία φράση, η οποία να συμπυκνώνει το περιεχόμενο του έργου όχι τόσο για τους θεατές, όσο για το σκηνοθέτη: Να είναι η φράση στην οποία θα πατήσει ο σκηνοθέτης ώστε να πιλοτάρει την ταινία, να καθορίσει τη γραμμή της σκηνοθεσίας του και κατεπέκταση ολόκληρης της ταινίας , κοντολογίς η φράση αυτή να είναι ο πλοηγός του. Ανεξαρτήτως του αν σεναριογράφος είναι ο ίδιος ο σκηνοθέτης. Πριν το διδαχτώ στην Αμερική στην έκταση που το διδάχτηκα, το είχα διδαχτεί πρώτα εδώ από συνεργάτες του ΓΙΩΡΓΟΥ ΤΖΑΒΕΛΛΑ, τον οποίο δεν πρόλαβα να γνωρίσω προσωπικά μια κι έφυγε όταν εγώ ακόμα ήμουν μαθητής και δεν είχα βγει στο επάγγελμα, πως ως σκηνοθέτης ακολουθούσε πάντα τον σεναριογράφο εαυτό του κι έκανε ό,τι εκείνος του πρόσταζε. Τα αναφέρω αυτά επειδή στην ταινία για την οποία συζητάμε σκηνοθέτης και σεναριογράφος είναι το ίδιο πρόσωπο, ο ΠΑΟΛΟ ΣΟΡΕΝΤΙΝΟ και η φράση που μου εντυπώθηκε ήταν αυτή που παρέθεσα στον τίτλο, η φράση που μου έδωσε το κλειδί, από τη στιγμή που ακούστηκε, να παρακολουθήσω και να κατανοήσω ολόκληρη την ταινία, να πιάσω το μυστικό της. Και να χαρακτηρίσω εν κατακλείδι το φιλμ του Σορεντίνο ως «ΕΥΦΥΕΣ»
Pantimo
Θέλω να πιστεύω ότι η ταινία αυτή που έρχεται με διαβατήριο ΔΑΝΙΑΣ κι έχει γυριστεί από ΙΡΑΝΟ, θα έχει καλή τύχη και στις αίθουσες. Διότι σε κρατεί από το πρώτο πλάνο και σε αφήνει μόλις στο τελευταίο. Σου κρατά διαρκώς το ενδιαφέρον και δεν σου έχει αφήσει περιθώρια να ξέρεις που ακριβώς θέλει να το πάει.
Pantimo
…Τότε δεν θα μιλάγαμε για τον «Λαρς Φον Τρίερ» ούτε για πάμπολλους ων ουκ εστιν αριθμός αλλά θα πηγαίναμε να δούμε μια ταινία κι εκεί θα ίσχυαν οι νόμοι του ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ. Μόνο που τα πράγματα δεν βαδίζουν έτσι κι η ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΤΩΝ ΦΕΣΤΙΒΑΛ, που λειτουργεί παράλληλα με την άλλη, που είναι κι αυτή μέρος της Κινηματογραφικής Βιομηχανίας, κατασκευάζει ανθρώπους που τους πλασάρει ως «μεγάλους auteurs» ή και μικρούς auteurs που έτσι στήνεται όλος αυτός ο μηχανισμός ο οποίος λέγεται φεστιβαλική βιομηχανία και ζει από εκεί πολύς κόσμος. Όχι μόνο στην περίοδο του Φεστιβάλ αλλά και μετέπειτα, στην κινηματογραφία γενικότερα.
Pantimo
Όταν λέμε «ασυνήθιστη», δεν εννοούμε από πλευράς «φόρμας» κι αν έχει φωτισμούς στυλίστικους ή αν το travelling τρέχει πέρα δώθε-αυτό δεν είναι σκηνοθεσία ή τουλάχιστον» μεγάλη» σκηνοθεσία ώστε να μιλάμε για «ασυνήθιστο» έργο!- αλλά ασυνήθιστη από πλευράς ιστορίας, χώρου τοποθέτησης , κουλτούρας αυτού του χώρου κι ανάδειξης ανθρώπινου ζητήματος μέσα από το χώρο αυτό κυρίως, όμως από πλευράς αφήγησης ιστορίας.
Pantimo
Ο ΗΛΙΑΣ ΚΑΖΑΝ έλεγε πως αυτό που έχει σημασία είναι να έχει ο σκηνοθέτης κάτι να πει. Αν έχει να πει, τότε ψάχνει να βρει ΣΕΝΑΡΙΟ που να τον εκφράσει. Το θυμήθηκα βλέποντας αυτή την ΙΡΑΝΙΚΗ ταινία, που την υπέβαλε η πατρίδα της για το Ξενόγλωσσο Οσκαρ του 2019.
Pantimo
Τις ταινίες του Γάλλου σκηνοθέτη ΓΚΑΣΠΑΡ ΝΟΕ τις απεχθάνομαι. Είναι ταινίες επί της ουσίας ΧΩΡΙΣ ΣΕΝΑΡΙΑ, κάτι που για τον υποφαινόμενο καθίσταται ΑΠΑΡΑΔΕΚΤΟ, κι έχω διαπιστώσει, από τότε που με απώθησε με τη νοσηρότητα του στο « ΜΗ ΑΝΑΣΤΡΕΨΙΜΟΣ» πως επιδιώκει να επιβληθεί ως «auteur» (ως τι άλλο;) με κύριο όπλο (για να μην πω με μοναδικό στοιχείο) την ΠΡΟΚΛΗΣΗ.
Pantimo
Με το ΧΑΜΟΓΕΛΟ ως … trade mark και με ένα φιλμ μάλλον ΦΤΩΧΟ!!
Pantimo
Υποχρεωτικά από την ιστορία, από το story δηλαδή, ξεκινάς, στη δική μου αντίληψη , όταν πας να μιλήσεις για το 4ο remake της ταινίας αυτής κι ύστερα λες για τους καλλιτέχνες που το λάμπρυναν.
Διότι , κάθε τόσο μιλούν εκ μέρους του Χρόνου, με ΑΣΕΒΕΙΑ, για το τι θα μείνει ή θα ξεχαστεί, λες και ξέρουν, λες κι είναι πάντα ο «Χρόνος» που το αποφάσισε κι όχι τα ιερατεία. Υπάρχει μια διαφορά μεταξύ του ΤΙ ΑΝΤΕΧΕΙ ΣΤΟ ΧΡΟΝΟ και του τι ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΕΤΑΙ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ. Το τελευταίο δεν είναι υπόθεση Χρόνου αλλά κουμανταδόρων της κάθε εποχής.
Αν λοιπόν μιλούμε για αντοχές στο χρόνο, η ΙΣΤΟΡΙΑ, το ΘΕΜΑ του «ΕΝΑ ΑΣΤΕΡΙ ΓΕΝΝΙΕΤΑΙ», νομίζω πως ξεπερνά κάθε άλλο κινηματογραφικό story.
Pantimo
Με τον ΣΠΑΪΚ ΛΗ με συνέδεαν ανάμεικτα συναισθήματα. Εβλεπα ένα μεγάλο ταλέντο με δύναμη, πάθος, γνώση κι από την άλλη με ενοχλούσαν οι ταινίες του. Και με ενοχλούσαν επειδή παρατηρούσα ότι ενδιαφέρεται να μιλήσει πιο πολύ για τον εαυτό μέσα από αυτές, να βγάλει μπροστά τον εαυτό του και τις θέσεις του κι αυτή η δύναμη, το πάθος αλά κι η οργή που τον διέκριναν κατέληγαν σε ένα ρατσιστικό παραλήρημα. Ακόμα και στις καλές του ταινίες, όπως ήταν το «ΚΑΝΕ ΤΟ ΣΩΣΤΟ» ή ο «ΜΑΛΚΟΛΜ Χ». Εβλεπα πως παραβίαζε ένα βασικό κανόνα, τα διακριτικά όρια ανάμεσα στο «έργο θέσης» και στο «έργο κηρύγματος». Εφαγε, όμως, πολλές αποτυχίες, εξαιτίας αυτού, μεγάλωσε κιόλας, δεν ξέρω αν έπαιξε ρόλο στη διαμόρφωση του κι ότι η Αμερική έβγαλε μαύρο Πρόεδρο ούτε και ξέρω όμως τα αισθήματα του για τον Ομπάμα ώστε με σιγουριά να πω ότι αυτό συνέβαλε, ωστόσο περιορίζομαι σε αυτό που διαπίστωσα: Ότι μετά από χρόνια, απόλαυσα ταινία του ΤΟΣΟ ΠΟΛΥ!
Pantimo
..Βέβαια η ταινία είναι εντελώς πακιστανική κι ελάχιστα νορβηγική κι αυτή είναι μια λεπτομέρεια που αφορά γενικώς στο σημερινό δυτικό κόσμο και στο πως τρέχουν τα πράγματα. Αν το προτάσσω , είναι επειδή , σε αντίθεση με την ταινία εκ Δανίας «ΜΕ ΔΙΑΒΑΤΗΡΙΟ ΤΗ ΓΟΗΤΕΙΑ», η Δανία ήταν διαρκώς παρούσα στην ιρανική ιστορία, ενώ εδώ, έχουμε ένα καθαρά πακιστανικό έργο παρόλο ότι η Νορβηγία λειτουργεί ως αφορμή για τη δεινά. Ωστόσο, βλέπουμε ότι το πρόβλημα ήταν ίδιο και στο Ισλαμαμπάντ, το πρόβλημα που κατέτρεχε την ηρωίδα… Εν πάση περιπτώσει τίθενται δυό ζητήματα. Το ένα είναι αν αυτή η ταινία αντιπροσωπεύει το νορβηγικό σινεμά, το δεύτερο είναι ότι εκείνο που αφορά είναι η ίδια η ταινία κι από αυτή την άποψη, χαίρομαι που η Νορβηγία την επέλεξε ως καλύτερη για να τη στείλει στα Οσκαρ. Κάτι που δεν έκανε η Δανία με τη «γοητεία» κι επέλεξε κάτι κατώτερο, το «The guilty» ως πιο …δανέζικο και λιγότερο καλό ως ταινία.