Pantimo
Καταρχάς, θα ξεκινήσω από τον τίτλο και θα δηλώσω ευθαρσως και για πολλοστή φορά ότι ΔΙΑΦΩΝΩ ΚΑΘΕΤΑ με τίτλους αυτού του είδους Μακρυνάρια και σε ξένη γλωσσα. Η υποτίμηση των ελληνικων αλλά και κάθε τι άλλου πλην των αγγλικων. Διότι ακόμα και σε γαλλικά ή ιταλικά φιλμ προστρέχουν στους αγγλικούς τίτλους του IMDB κι από εκεί αντλούν. Η αλλαγή τίτλου (κι όχι μεταφραση φυσικά, όπως εξακολουθούν να νομίζουν ορισμένοι..) είναι ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΚΑΤΟΧΥΡΩΜΕΝΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ είτε αφορα σε ταινίες είτε σε θεατρικά είτε σε μυθιστορήματα κι εκδόσεις. Κι η λογική είναι πως σε κάθε έργο , σε καθε χωρα του κόσμου, δεν λειτουργει ο πρωτοτυπος τίτλος. ΚΙ ο τίτλος ΚΡΙΝΕΤΑΙ με ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΤΙΤΛΟΥ κι όχι του ολοκληρωμένου έργου. Είναι τίτλος επικοινωνίας. Στην Ιταλια, ενπαση περιπτώσει δεν ξερουν «Πολίτη Κέιν» ξερουν αντ’ αυτού το «Η ΤΕΤΑΡΤΗ ΕΞΟΥΣΙΑ» όπως κυκλοφορησε το φιλμ στα ιταλικά. Στη δε Γαλλία οφείλουμε τις μεταφράσεις γαλλικών τίτλων που τους πήραμε από αυτην και δεν εχουν σχέση με το πρωτοτυπο τους , όπως «το τραίνο θα σφυριξει τρεις φορές, το «Οσο υπαρχουν ανθρωποι», «Η μελωδία της ευτυχίας» - είναι οι γαλλικοί τίτλοι αυτων των ταινιών. Για να μην πούμε για το θέατρο και τις μεταφράσεις με τις οποίες έπαιξε ο ΚΑΡΟΛΟΣ ΚΟΥΝ, καθηγητής των Αγγλικών ως επίσημη επαγγελματική ιδιότητα, το «Λεωφορείον ο ποθος» ή την «Λυσσασμένη γατα» (αν κι αυτην, τελικά, την ανέβασε ο Μυρατ) που οι πρωτοτυποι τίτλοι ήταν εντελως διαφορετικοί. Μέχρι το μεταφορικό μεσον αλλαζε και μετετρψε το «τραμ» του αγγλικού σε «λεωφορείο» ώστε να ακούγεται ποιητικά στην ελληνική απόδοση. Ο Κουν όμως ήταν γνωστης κι ήξερε τα περί τιτλου και τι ο τιτλος σημαίνει κι όχι να το μεταφρασει αυτολεξεί από τα αγγλικά ή να το παίξει με τον αγγλικό απευθείας (αν και το εκανε μια φορά στο «Αμέρικα Ούρα» , χρησιμοποιώντας, όμως, την ελληνική αλφάβητο κι όχι την αγγλική, τη λατινική, κι όλοι οσοι ασχολούνται με τα έργα, ενδιαφερονταν να ερεθίσουν το θεατή, προβάλλοντας, δια του τίτλου, το πνευμα….Την εδώ ταινία , που θα μπορούσε άνετα να εχει πάρει ως ελληνικό τίτλο «ΣΠΡΙΝΓΚΣΤΗΝ» είτε με ελληνικά είτε λατινικα γραμματα, την εμποδίζει ο τίτλος να επικοινωνήσει. Πέραν κάποιων φαν του βιογραφουμενου ειδωλου.
Pantimo
Ψάχνεται ακόμα ο ΛΟΥΚΑ ΓΚΟΥΑΝΤΑΝΙΝΙΟ, δεν το έχει βρει ακόμα αυτό που αναζητεί, ας τον παρακολουθήσουμε λοιπόν στο ταξίδι. Βεβαια οι Εργοκεντρικοί κρίνουμε από τα έργα την κάθε διαδρομή.
Η τωρινή σταση του ταξιδιού που λέγεται «ΜΕΤΑ ΤΟ ΚΥΝΗΓΙ» δείχνει ακριβως τη θολούρα της αναζήτησης, το τι είδους ψάξιμο και προς ποια κατεύθυνση.
Pantimo
Τονίζω το «κινηματογραφική αξία» διότι σε αυτές τις περιπτώσεις τολμώ να ομολογήσω ότι με διακατέχει μια επιφυλακτικότητα, όσον αφορά Φεστιβάλ ,κυρίως του Βερολίνου όπου το σύμπτωμα οργιάζει κι η καλλιτεχνική αξία προσπερνάται και μένει το συναίσθημα απέναντι στον ταλαιπωρημένο από το καθεστως της πατρίδας του σκηνοθέτη. Βεβαια στις Κάνες είναι πιο προσεκτικοί..
Pantimo
Είναι εκπληκτικό αυτό που συμβαίνει με τον ΝΤΟΥΕΗΝΙ ΤΖΟΝΣΟΝ σε αυτή την ταινία που έρχεται για μυριοστή φορά να επιβεβαιώσει το δόγμα: «ΗΘΟΠΟΙΟΣ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΡΟΛΟΣ». Ότι στο ρόλο επάνω θα κριθεί ο ηθοποιός, εκεί θα φανεί ποιος είναι και ποιος όχι.
Pantimo
Είναι πολύ συγκινητική η ιταλική ταινία «ΜΠΕΡΛΝΓΚΟΥΕΡ: Η ΜΕΓΑΛΗ ΕΛΠΙΔΑ» μια και καταφέρνει να φέρει εις πέρας αυτός που μας το δείχνει ΄τι είχε ως πρόθεση: Την προσέγγιση του ηγέτη της Ιταλικής Αριστεράς Ενρικο Μπερλινγκουέρ, που έφυγε πρόωρα από τη ζωή, μόλις στα 62 του χρόνια, πάνω στην ακμή του, μέσα από την ανθρώπινη διάσταση. Είναι σαφείς οι καταβολές τύπου Βιττοριο Ντε Σίκα, όταν του συζητούσαν για μια ταινία και του έλεγαν «θελουμε το δικό σου ανθρώπινο άγγιγμα»
Pantimo
Ναι, είναι ένας θρίαμβος που για τους ποιητοκεντρικούς θα στραφεί όλο στον δημιουργό ΠΟΛ ΤΟΜΑΣ ΑΝΤΕΡΣΟΝ, διότι είναι πράγματι η καλύτερη μέχρι τώρα δουλειά του, η πιο ώριμη, η πιο περίτεχνη κι η πιο εξελιγμένη σκηνοθετικά σε συνάρτηση απολυτη με το σεναριο…Μα είναι κι ένας θρίαμβος επί του έργου, αν καθίσουμε να δούμε ΤΟ ΕΡΓΟ, που έχει φτιάξει ο Πολ Τόμας Αντερσον, με κριτήρια καθαρώς εργοκεντρικά, και ,ναι, πρόκειται για θρίαμβο
Pantimo
Διότι περί «μαθήματος» πρόκειται, ως έτσι το απόλαυσα, είχα ΠΟΛΥ ΚΑΙΡΟ ΝΑ ΔΩ ΤΕΤΟΙΟ ΕΡΓΟ.
Pantimo
Επειδή πολλές φορές επικαλούμαστε τον «πρωτοεμφανιζόμενο» ως όρο για άλλοθι, επιείκεια, χατίρι ή και για κόλαφο.. Εδώ έχουμε έναν ο οποίος υπογράφει σενάριο και σκηνοθεσία κι η προϊστορία του τον δηλώνει ηθοποιό. Είναι ο ZAK ΓΚΡΕΓΚΕΡ- στην ουσία δεν είναι πρωτόβγαλτος αλλά…δευτεροετής. Αν αυτό σημαίνει κάτι.
Pantimo
Συγκλονιστικό είναι το ισπανικό (καταλανικό, σε μεγάλο βαθμό) αυτό φιλμ , για λόγους και ιστορικούς αλλά και προπάντων καλλιτεχνικούς. Επειδή οι τελευταίοι υπηρετούν με τον πιο δημιουργικό τρόπο τους πρώτους. Ένα γεγονός που συντάραξε την μεταφρανκική Ισπανία και πήγε να τινάξει στον αέρα την Ιστορία.
Pantimo
Είναι αλλιώτικο. Και συγχρόνως «οικείο». Είτε θες να το δεις στη μοντέρνα κινηματογραφική αντίληψη κάποιων ταινιών του Λάνθιμου ή του Ρούμπεν Εστλουντ , που παίρνει τους «Χρυσούς Φοίνικες» δυό -δυο (μαζί με τους αδελφούς Νταρντέν.. , όταν ο Μπέργκμαν, ο Ταρκοφσκι , ο Κισλόφσκι , ο Μπρεσόν, o Μπερτολούτσι κι οι 4 κορυφαίοι της nouvelle-vague, Τρυφφω-Γκονταρ-Ρεναί-Σαμπρολ δεν πήραν κανένα) ή του αναπτυσσόμενου Νορβηγού Γιοακίμ Τρίερ..Είτε θες να προσπεράσεις τις «τεμπελιές» των κριτικών (είναι μια φράση που μου είχε πει σε συνεντυξη του ο Πανουσοπουλος,που του ελιχα πάρει για το περιοδικό "Φιλμ" του αείμνηστου Ρεντζή,όταν κάποιοι παρομοίαζαν η προσομοίωναν το «ταξίδι του μέλιτος» με τον Φελίνι γενικά.. που ψάχνουν ομοιότητες αντί να σταθούν στο κυρίως έργο και να το ανιχνεύσουν.. "Ξεκινα από τεμπελιά των κριτικών να βάζουν τον Φελίνι να καπελώνει κάθε εικόνα που μοιάζει με τη δική του", κάπως έτσι μου το είχε πεί. Από την άλλη, οι ομοιότητες υπάρχουν ,για να επιστρέψουμεστο "Παγώνι",αλλά αφορούν και στην εποχή. Υπάρχουν και θεματικές ομοιότητες κι από τη λογοτεχνία κι από το θέατρο, αυτή η παράξενη εταιρία που προσλαμβάνει ανθρώπους…